سازمان انرژیهای تجدیدپذیر و بهرهوری انرژی برق (ساتبا) اعلام کرد که پس از شناسایی ساختگاههای مناسب، اکنون تأمین تجهیزات به مهمترین چالش توسعه نیروگاههای خورشیدی در کشور تبدیل شده است.
علی شبنورد، مجری طرح نیروگاههای خورشیدی ساتبا، گفته است طی دو سال گذشته مطالعات گستردهای برای شناسایی زمینهای مناسب انجام شده و بخش عمده چالش مکانیابی و تأمین زمین پشت سر گذاشته شده است.
به گفته او، توان فنی و اجرایی پیمانکاران داخلی برای احداث نیروگاههای خورشیدی وجود دارد؛ اما محدودیت در تأمین بهموقع تجهیزات، سرعت اجرای پروژهها را کاهش داده است.
منظور از تجهیزات نیروگاه خورشیدی چیست؟
در خبر ساتبا نوع تجهیزات دارای محدودیت بهصورت دقیق مشخص نشده است. بااینحال، اجرای یک نیروگاه خورشیدی معمولاً به مجموعهای از تجهیزات اصلی و جانبی نیاز دارد، از جمله:
- پنلهای خورشیدی
- اینورترهای نیروگاهی
- ترانسفورماتور و پست برق
- سازههای نگهدارنده پنل
- کابلها و تابلوهای الکتریکی
- تجهیزات حفاظتی و اندازهگیری
- سامانه پایش و کنترل نیروگاه
- تجهیزات اتصال به شبکه
- سامانه ذخیرهساز در پروژههای مشمول
تأخیر در تأمین هرکدام از تجهیزات اصلی میتواند برنامه نصب، اتصال به شبکه و بهرهبرداری تجاری نیروگاه را عقب بیندازد.
چرا تأمین تجهیزات به چالش تبدیل شده است؟
توسعه سریع ظرفیت نیروگاههای خورشیدی، تقاضا برای پنل، اینورتر و تجهیزات اتصال به شبکه را افزایش داده است. همزمان، عواملی مانند محدودیت تولید داخلی، فرایند واردات، ثبت سفارش، تخصیص ارز، حملونقل و نوسان قیمت میتوانند بر زمان و هزینه تأمین تجهیزات اثر بگذارند.
البته در اظهارات منتشرشده از سوی ساتبا، سهم هریک از این عوامل و میزان کمبود تجهیزات بهصورت جداگانه اعلام نشده است.
توان اجرای پروژه در داخل کشور وجود دارد
نکته مهم این خبر، تفکیک میان «توان اجرای پروژه» و «دسترسی به تجهیزات» است. براساس اعلام ساتبا، پیمانکاران داخلی توانایی طراحی و اجرای نیروگاههای خورشیدی را دارند و عملیات اجرایی این پروژهها تا حد زیادی بومیسازی شده است.
بنابراین در صورت تأمین بهموقع تجهیزات، امکان افزایش سرعت احداث نیروگاههای خورشیدی در کشور وجود خواهد داشت.
تأثیر این چالش بر سرمایهگذاران
محدودیت تأمین تجهیزات میتواند مستقیماً بر هزینه و زمانبندی پروژه اثر بگذارد. سرمایهگذاران باید پیش از آغاز عملیات اجرایی، علاوه بر زمین و مجوزها، وضعیت تأمین اقلام اصلی را نیز بررسی کنند.
در قراردادهای خرید و اجرای تجهیزات بهتر است موارد زیر شفاف باشد:
- برند، مدل و مشخصات فنی تجهیزات
- استانداردها و ضمانتنامهها
- زمان قطعی تحویل
- شرایط تغییر قیمت
- مسئولیت تأخیر در تأمین
- خدمات پس از فروش و قطعات یدکی
- سازگاری تجهیزات با الزامات اتصال به شبکه
- برنامه جایگزین در صورت تأخیر یا عدم تحویل
تحلیل VSE؛ زمین آماده بهمعنای پروژه آماده نیست
شناسایی زمینهای مناسب، یکی از مراحل مهم توسعه نیروگاه خورشیدی است؛ اما وجود زمین بهتنهایی برای آغاز پروژه کافی نیست. مجوزها، ظرفیت اتصال به شبکه، تأمین مالی و دسترسی به تجهیزات باید همزمان بررسی شوند.
از نگاه VSE، سرمایهگذار نباید پیش از اطمینان از امکان تأمین تجهیزات اصلی، برنامه مالی پروژه را صرفاً براساس قیمتهای اولیه تنظیم کند. تأخیر در تحویل تجهیزات ممکن است زمان بهرهبرداری را عقب بیندازد و درآمد پیشبینیشده پروژه را کاهش دهد.
همچنین انتخاب تجهیزات فقط براساس موجودی بازار یا پایینترین قیمت، میتواند ریسک فنی پروژه را افزایش دهد. پنل، اینورتر، ترانسفورماتور و تجهیزات حفاظتی باید براساس طراحی مهندسی، شرایط اقلیمی محل، ظرفیت شبکه و دوره بهرهبرداری نیروگاه انتخاب شوند.
حل چالش تأمین تجهیزات نیازمند توسعه تولید داخلی، تسهیل واردات اقلام ضروری، ثبات فرایندهای تجاری و ایجاد زنجیره تأمین قابلاعتماد است. فراخوان اخیر ساتبا برای شناسایی سرمایهگذاران زنجیره تولید محصولات فتوولتائیک نیز میتواند در همین مسیر ارزیابی شود.
منبع اصلی: ساتبا نیوز، ۱۷ مرداد ۱۴۰۵
منبع اصلی
مشاهده خبر در ساتبا — اخبار رسمی
محتوا برای آموزش و تصمیمگیری اولیه است. طراحی اجرایی باید براساس اطلاعات و شرایط واقعی هر پروژه انجام شود.